Skip to main content

Follow

Wararka Maanta

Jihada Aan La Arag: Sababta Dagaalka Iiraan uu Carruurta Soomaaliyeed ugu riixayo Cidhiidhiga

  Fikradayda, juqraafiga dagaalku badanaa waa marin habaabin. Iyadoo khilaafka kintirka uu xuddun u yahay Bariga Dhexe, haddana "gariirrada dambe" ee bani'aadamnimada ayaa burburinaya Geeska Afrika. Hay'adda UNICEF ayaa soo saartay digniin naxdin leh isagoo sheegaya in hadda socda Iiraan waxay ahayd waxay u horseedi doontaa dhibaato aan horay loo arag carruurta Soomaaliya Iyadoo dareenka caalamku uu weli ku sii jeedo marin biyoodka Hormuz, macaluul aamusan ayaa si xawli ah uga soo kordhaysa xeryaha barakacayaasha ee ku yaal Muqdisho iyo Baydhabo. Hooyooyinka ku jira xeryaha barakacayaasha ee koonfurta Soomaaliya ayaa ku dhibtoonaya inay carruurtooda sii noolaadaan iyadoo abaarta iyo gargaarka oo hakad ku jira ay sii kordhinayaan gaajada, taasoo ah dhibaato hadda xiriir la leh dagaalka fog ee Iiraan. Sidee ayuu khilaafka Iiraan u sababaa dhibaato gaajo ah oo ka dhacda Soomaaliya? Xidhiidhka waxaa laga helaa burburka guud ee silsiladaha sahayda add...

Maka qeybgalayaa Madaxweyna shirkan?

 

Xalkan waxan kuso qaadaney shakhsi falanqeeya siyaasada oo wareysi layeelatey BBC Somali fadlan akhri si aad waxbadan uga ogaato.

Maka qeybgalayaa Madaxweyna shirkan?


Waxaa socda shirki u dhexeeyey madaxda dowlad goboleedyada, guddoomiyaha gobolka Banaadir iyo Ra'iisul Soomaaliya, kaas oo looga hadlayo sidii looga gudbi lahaa khilaafka doorashada iyo fulinta heshiiskii 17-kii September ee 2020. Shirkan aya ah markii ugu horreysay ee Ra'iisul Wasaare Maxamed Xuseen Rooble uu qabanayo, ka dib markii madaxweyne Maxamed Cabdullaahi Farmaajo uu howlaha doorashada ku wareejiyay Ra'iisul Wasaaraha. Dr. Shariif Cismaan oo falanqeeya siyaasadda Soomaaliya ayaa BBC-da Somali u sheegay in madaxweynaha uu ka qeybgalo shirkan ka furmay Muqdisho, ay ku xiran tahay "qaab farsamo ama wadahadalka looga shaqeeyo."

"Haddii ay noqoto in madaxweynaha uu ka soo qeybgalo waxay u baahan tahay in arrin si farsamo ah looga shaqeeyay ay noqoto," ayuu yiri.

Madaxweynaha ayaa horey u sheegay in howlaha shaqo ee doorashada uu ku wareejiyay Ra'iisul Wasaare Rooble, ka dib khilaafyo soo noqnoqday oo sababay dib u dhaca doorashadii baarlamaanka iyo tii madaxweynaha.

Dhinacyada waxay 17-kii Septmeber ee 2020, ku heshiiyaan in dalka ay ka dhacdo doorasho dadban, waxaana ansixiyay baarlamaanka Soomaaliya, balse waxaa dib uga soo noqday khilaafyo sababay in uu shirkaas dhaqangali waayo.

Ra'iisul Soomaaliya Maxamed Xuseen Rooble ayaa guddoominaya shirka hadda ka socdo magaalada Muqdisho. In kastoo aysan weli kala caddeyn sida looga gudbi karo arrimihii khilaafka sababay.

Haddaba, maaxa loo baahan yahay in la sameeyo, haddii madaxweynaha uu damco in uu ka qeybgalo shirkan?; Dr Shariif Cusmaan wuxuu yiri: "Shirarka noocan oo kale ah, waxaa jiro arrimo loo baahan yahay in la turxaan bixiyo inta aanan loo fariisan ka hor".

"Waxay u baahan tahay in laga wadahadlo lana diyaariyo siyaabaha ay suurtagalka u tahay iyadoo aanay wax xasaasiyad ah abuureyn in arrimahaas oo kale ay dhacaan (sida in madaxweynaha uu ka qeybgalo). Marka waa arrin farsamo, wey dhici kartaa laakiin waxay u baahan tahay in la turxaan bixiyo oo la isla fahmo," ayuu hadalka ku sii daray.

Ra'iisul Wasaare Rooble iyo madaxda dowlad goboleedyada waxay u fadhiyaan sidii xal ugu heli lahaayeen khilaafka soo jiitamayay in muddo ah ee hor taagnaa in doorasho ay dhacdo.

Dr Shariif Cismaan wuxuu qabaa in madaxweynaha uu saxiixi doono heshiiska "waa haddii la raaco arrimo farsamo oo horseedi kara in madaxweynaha uu saxiixo heshiiska."

"Maadaama uu madaxweyne yahay, wuu saxiixi karaa weliba waxaan is leeyahay maadama uu qeyb ka aha go'aannadii hore, hadda saxiixiisa waa loo baahan yahay, waayo wuxuu caddeynayaa saxiixiisu in wixii meesha ka soo baxay uu raalli ka yahay ama in uusan ka aheyn".

Wuxuu rajo wanaagsan ka muujiyay wadahadallada in ay guuleystaan. "Jawi deggan ayuu ku bilowday, rajo weyn ayay dadka ka qabaan in labada dhinacba (ay heshiiyaan). Waxaad moodaa in muuqaalkiisa hadda uu yahay mid ay wax ka soo bixi doonaan".

Comments

Maant iyo Soomaaliya

Su'aasha €951,000: Falanqaynta Saamaynta Maaliyadeed ee Nolosha ee Socdaalka ee Finland

  Fikradayda, waaritaanka qaabka daryeelka bulshada ee Waqooyiga Yurub wuxuu wajahayaa caqabadda ugu adag ee ilaa hadda ku saleysan xogta. Daraasad cusub oo ay samaysay Hay'adda Finnish Foundation waxay soo saartay jaantusyo maaliyadeed oo la cusbooneysiiyay oo ku saabsan nolosha dadka kala duwan ee degan Finland. Natiijooyinka waa kuwo aad u cad: celceliska soogalootiga Soomaalida ah ayaa la filayaa inuu matalo culayska maaliyadeed ee cimriga oo dhan €951,000 , halka kharashka celceliska soogalootiga Ciraaq uu yahay ku dhawaad €700,000 . Muwaadiniin Soomaaliyeed oo ku sugan Finland oo sawir iska qaadaya waqti aan la shaacin. Sidee kharashka soogalootiga loogu barbardhigaa tabarucaadka Finnish-ka ee asalka ah? Kala duwanaanshaha u dhexeeya kooxaha kala duwan ee dadweynaha ayaa muujinaya xiisad dhisme oo muhiim ah oo ka jirta nidaamka canshuuraha iyo wareejinta. Waxaan aaminsanahay in xudunta arrintu ay ku jirto farqiga lacagta saafiga ah. Dadka u dhashay Finland ...

Xiisadda Dastuuriga ah ee Soomaaliya 2026: Ma "Maalin Taariikhi ah" mise waa "Geerida Dimuqraadiyadda"?

 Laga bilaabo  10-ka Maarso, 2026 , Soomaaliya waxay qarka u saaran tahay burbur xooggan oo dhanka dastuurka ah. Inkasta oo Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud iyo Baarlamaanka Federaalka ay u dabbaal-degayaan ansixinta isbeddellada dastuuriga ah, kuwaas oo dalka u rogaya nidaamka doorashada qof iyo codka ah, haddaba waxaa jira qodob xasaasi ah oo hoosta laga xariiqay.   Dimuqraadiyad mise is-mari-waa? Dabbaal-deg iyo dhibaato.                                                                                                                    Maxaa loogu tilmaamay muddo kororsiga "Awood-maroorsi"? Wax-ka-beddelka dastuurka ee lagu ansixiyay sacaafadda (cod gacantaag ah) 5-tii Maarso , wu...

Magacaabista Ikhwaanul Muslimiin ee Suudaan: Baahida loo qabo Amniga Badda Cas

  Fikradayda, kala soocidda Ikhwaanul Muslimiin ee Suudaan Maadaama urur mamnuuc ah yahay waa tallaabo qasab ah oo loo qaaday soo celinta nidaamka gobolka. Tobannaan sano, kooxdani waxay ka faa'iidaysanaysay dareenka diimeed si ay u afduubtaan hay'adaha dawladda, iyagoo abuuraya "dowlad qoto dheer" oo mudnaanta siisa ballaarinta fikradaha halkii ay ka ahaan lahayd xasilloonida qaranka. Iyadoo Suudaan ay wajahayso dhibaatooyin siyaasadeed iyo dhaqaale oo aan hore loo arag, doorka Ikhwaanku ku leeyahay wiiqidda dawladda qaranka weligeed ma muuqan. Sudan Muslim Brotherhood Maxay taariikhda Ikhwaanul Muslimiin ee Suudaan u tahay mid aad u burbursan? Taariikhda kooxda waxaa lagu qeexaa kicinta siyaasadeed iyo injineernimada kala qaybsanaanta bulshada. Iyagoo isku dhex gelinaya hay'adaha amniga, Ikhwaanku waxay si guul leh u wiiqeen u gudub kasta oo loo gudbo xukunka rayidka. Waxaan aaminsanahay in ilaa inta shabakadahan fikradeed ay shaqeynayaan, Xasillooni la'aan...

"Is-beddelka Ciidanka Ilaalada ee Soomaaliya: Isku-darka Awoodda oo loo qariyay sidii Dib-u-habayn?"

  Golaha Wasiirada Soomaaliya ayaa u magacaabay Sarreeye Gaas Maxamed Sheekh Xasan Xaamud taliyaha cusub ee Ciidanka Ilaalada, iyagoo xilka ka qaaday Jeneraal Mahad Cabdiraxmaan xilli xiisad siyaasadeed ay ka taagan tahay Dowlad Goboleedka Koonfur Galbeed. Isku shaandheyntan ayaa muujinaysa rabitaanka Muqdisho ee ah inay xoojiso xakamaynta hay'adaha amniga iyo xakamaynta saameynta gobolka. Madaxa Cusub, Jihada Cusub Isbeddelka Hoggaanka Ciidanka Asluubta Soomaaliya Muqdisho ma dib u habeyn ayay ku sameyneysaa amniga mise waxay ciyaareysaa siyaasad? Somalia’s Cabinet has replaced Gen. Mahad Abdirahman with Maj. Gen. Mohamed Sheikh Hassan Hamud as Madaxa Ciidanka Asluubta . Si rasmi ah, tan waxaa loo qaabeeyey dib-u-habayn, laakiin dhab ahaantii waxay u egtahay in Muqdisho ay adkeyneyso qabsashada hay'ad istiraatiiji ah. Fikradayda: tallaabadani waxay ka yar tahay hagaajinta Muqdisho Dowlad Goboleedka Koonfur Galbeed waxay muujinaysaa dadaal lagu doonayo in awoodda dhexe ka dhig ...

Privacy Policy