Maanta Media

 Isbeddel weyn oo dhanka diblomaasiyadda ah oo ka dhacay Geeska Afrika, Somaliland ayaa hadda si firfircoon u qorsheynaysa inay xoojiso xiriirka ganacsi iyo maalgashi ee ay la leedahay Israa'iil. Tallaabadan ayaa timid ka dib markii Israa'iil ay noqotay dalkii ugu horreeyay ee si rasmi ah u aqoonsada madax-bannaanida Somaliland dhammaadkii bishii Diseembar. Madaxweynaha Somaliland, Cabdiraxmaan Maxamed Cabdullaahi (Cirro), ayaa muujiyay rajo weyn oo ku aaddan mustaqbalka xiriirkan laba-geesoodka ah, isagoo xusay in deegaanku diyaar u yahay inuu albaabada u furo khibradda iyo caasimadda Israa'iil. Isagoo ka hadlayay Shirka Dawladaha Adduunka ee ka dhacay Dubai, madaxweynaha ayaa hoosta ka xariiqay in inkastoo heshiis rasmi ah oo dhaqaale uu wali socdo, haddana labada dhinac ay ka shaqaynayaan iskaashi beddeli kara muuqaalka dhaqaale ee gobolka. Kheyraadka Dihan iyo Tiknoolajiyada Casriga ah Nuxurka heshiiskan suurtagalka ah ayaa ku qotoma is-dhaafsiga hantida dabiiciga ah ee...

  Cirka magaalada Muqdisho ayaa dhowaan marqaati ka ahaa isbeddel weyn oo ku yimid loolanka juquraafiyeed ee gobolka, ka dib markii diyaaradaha dagaalka ee Turkiga nooca F-16 ay duulimaadyo tijaabo ah ka sameeyeen caasimadda Soomaaliya. Horumarkaan ayaa muujinaya ballaarinta weyn ee raadkii ciidan ee Turkigu ku lahaa Geeska Afrika, taas oo calaamad u ah ballanqaad qoto dheer oo ku aadan iskaashiga istiraatiijiyadeed ee kala dhexeeya Soomaaliya. In kasta oo Turkigu uu dalka ku lahaa saldhigga weyn ee TurkSom tan iyo sannadkii 2017-kii, imaatinka diyaaradahan casriga ah ee dheereeya ayaa ka dhigan isbeddel looga gudbayo tababarka ciidanka dhulka laguna gaarayo taageerada difaaca hawada ee heerka sare ah. Horumar Istiraatiijiyadeed oo dhanka Awoodda Cirka ah Hawlgalkaan ayaa lug ku leh ugu yaraan saddex diyaaradood oo dagaal oo dhowaan soo gaaray dalka si loo qiimeeyo diyaargarowgooda hawlgal looguna daro hannaanka difaaca ee hadda jira. Diyaaradahan ayaa u taagan casriyeyn horumarsan...

Siyaasadda Soomaaliya ayaa markale gashay xaalad hubanti la’aan ah ka dib markii uu fashil ku dhowaaday qorshihii lagu qaban lahaa shirka wadatashiga ee u dhexeeya dowladda federaalka iyo dowlad goboleedyada. Is-mari-waagan cusub ayaa soo shaac baxay markii wafdi hordhac u ahaa madaxda maamulada Puntland iyo Jubaland loo diiday inay ka dagaan garoonka diyaaradaha ee magaalada Muqdisho, taas oo keentay inuu dib u dhac ku yimaado wadahadalladii la filayay in looga hadlo arrimaha doorashooyinka dalka. Xiisadda Amniga ee Garoonka Aadan Cadde Xukuumadda federaalka ayaa ku dooday in diyaaradaha siday ciidamada ilaalada u ah madaxda goboleedyada ay jabiyeen hab-maamuuska amniga ee caasimadda. Wasaaradda Arrimaha Gudaha ayaa sheegtay inaan loo dulqaadan karin ciidamo fara badan oo aan nidaamsanayn kuwaas oo khatar ku noqon kara xasilloonida Muqdisho. Dhanka kale, maamullada Jubaland iyo Puntland ayaa tallaabadan ku tilmaamay mid mas’uuliyad darro ah oo loogu talagalay inay carqalad ku noqoto w...

  Magaalada Jigjiga ee xarunta Dowlad Deegaanka Soomaalida ayaa saaka martigelisay kulan taariikhi ah oo ay isugu yimaadeen hoggaamiyeyaasha saddex dal oo saameyn weyn ku leh Geeska Afrika. Ra’iisul Wasaaraha Itoobiya, Abiy Ahmed, ayaa si diiran Garoonka Diyaaradaha ee Garaad Wiil-Waal ugu soo dhoweeyay Madaxweynaha Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud, iyo Madaxweynaha Jabuuti, Ismaaciil Cumar Geelle. Booqashadan oo ku timid martiqaad rasmi ah ayaa qayb ka ah dadaallada lagu xoojinayo iskaashiga gobolka iyo xiriirka diblomaasiyadeed ee u dhexeeya waddamadan deriska ah. Mashaariicda Horumarinta iyo Bilicda Magaalada Jigjiga Ujeeddada ugu weyn ee kulankan ayaa lagu sheegay inay tahay ka qaybgalka munaasabado xarig-jar ah oo loogu talagalay mashaariic horumarineed oo laga fuliyay deegaanka. Madaxda ayaa si wadajir ah xarigga uga jaray dalxiiska weyn ee Shabeely Resort , kaas oo ah mashruuc ballaaran oo loogu talagalay in lagu dhiirrigeliyo dalxiiska iyo is dhex-galka dhaqaalaha ee gobol...

  Dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa qaadatay go’aan lama filaan ah oo saameyn weyn ku leh siyaasadda dalka, ka dib markii ay si rasmi ah u laashay amarkii horey loogu soo saaray in lagu xiro Madaxweynaha dowlad goboleedka Jubaland, Axmed Maxamed Islaam (Madoobe). Tallaabadan ayaa timid ka dib markii ay soo baxeen isbeddello dhinaca wada-hadallada ah iyo cadaadisyo kaga imaanayay dhinacyada daneeya arrimaha Soomaaliya, kuwaas oo doonayay in la qaboojiyo xiisadda siyaasadeed ee u dhexaysay hoggaanka federaalka iyo maamulka Jubaland. Joojinta amarkan ayaa loo arkaa inay tahay fursad cusub oo loo furayo wada-hadal dhab ah oo laga yeesho mustaqbalka doorashooyinka iyo hannaanka federaalka ee dalka oo markii hore ismari-waa weyn ka jiray. Sababaha dhalisay go'aanka iyo saameynta xasiloonida dalka Xiisadda dhalisay amarkii xarigga ayaa salka ku haysay khilaaf xooggan oo ku aaddan hannaanka doorashooyinka heer federaal iyo kuwa heer goboleed, iyadoo Jubaland ay horey u qaadatay go’aanno ...

  Dowladda Mareykanka ayaa ku dhowaaqday go’aan muhiim ah oo dib loogu furayo gargaarkii cunnada ee Hay’adda Cunnooyinka Adduunka (WFP) ay ka fulin jirtay Soomaaliya. Tallaabadan ayaa timid ka dib markii uu hakad ku yimid qaybinta gargaarka toddobaadyadii la soo dhaafay, taas oo ka dhalatay muran ka dhashay burburinta bakhaar ku yaalla dekedda Muqdisho iyo raashin halkaas lagu keydinayay oo la waayay. Go’aankan cusub ayaa rajo weyn u galinaya malaayiin Soomaali ah oo wajahaya xaalado adag oo dhinaca nolosha ah, isagoo muujinaya muhiimadda ay leedahay iskaashiga caalamiga ah ee dhinaca bini’aadantinimada. Aqoonsiga Khaladaadka iyo Tallaabooyinka Sixitaanka ee ay Qaaday Dowladda Soomaaliya Dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa qaadatay mas’uuliyadda buuxda ee dhacdadii sababtay hakadka gargaarka, iyadoo muujisay qoomamo ku aadan sidii ay wax u dhaceen. War-saxaafadeed ka soo baxay dowladda ayaa lagu xaqiijiyay in dhammaan agabkii gargaarka ee laga raray bakhaarkii hore dib loo soo celi...

  Xildhibaan Ilhan Omar oo ka tirsan Aqalka Koongareeska ee dalka Mareykanka ayaa ka badbaaday isku day lagu doonayay in lagu carqaladeeyo khudbad ay ka jeedinaysay magaalada Minneapolis ee gobolka Minnesota. Dhacdadan oo ahayd mid xamaasad iyo kuleyl wadata ayaa timid ka dib markii shaqsiyaad careysan ay isku dayeen inay weerar ku qaadaan goobta ay khudbaddu ka socotay iyagoo u muuqday kuwo doonayay inay gabi ahaanba joojiyaan hadalka xildhibaanadda. In kasta oo ay jirtay cabsi iyo sawaxan xooggan haddana waxaa si degdeg ah u soo dhexgalay ciidamada ammaanka iyo dadka ku hareeraysan kuwaas oo ka hortagay in xaaladdu ay faraha ka baxdo ama waxyeello jireed ay soo gaarto Ilhan Omar. Fariinta Adag ee Ilhan Omar ay u Dirtay Dadkii Isku Dayay inay Aamusiiyaan Waxyar ka dib markii xaaladda la xakameeyay xildhibaanadda ayaa si geesinnimo leh u sii socotay hadalkeeda iyadoo fariin cad u dirtay kuwii isku dayay inay cabsiiyaan. Waxay si cad u sheegtay in isku day kasta oo lagu doonayo in l...

  Dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa xilligan ku jirta loolan adag oo ay dib ugu dhiseyso xiriirka kala dhexeeya saaxiibbada caalamka ka dib markii uu soo dhax galay isfaham darro weyn oo saameyn ku yeelatay gargaarka bini'aadantinimo ee dalka soo gala. Khilaafkan oo salka ku hayay bakhaar weyn oo ku yaalla gudaha Dekadda Muqdisho ayaa horseeday in dowladda Mareykanka ay qaaddo tillaabo kulul oo ay ku joojisay qayb ka mid ah gargaarkii muhiimka ahaa ee ay siin jirtay Soomaaliya. Dhacdadan ayaa abuurtay walaac xooggan oo ku aadan sida ay u sii socon karaan hawlgallada gargaarka ee malaayiin qof oo Soomaali ah ay ku tiirsan yihiin. Xuddunta Khilaafka iyo Saameynta ka dhalatay Burburinta Bakhaarka Xiisadda ayaa kacday ka dib markii maamulka dekadda Muqdisho ay dumiyeen bakhaar loogu magac daray Blue Warehouse oo ay maalgelisay dowladda Mareykanka isla markaana ay maamulaysay hay’adda WFP. Tallaabadan oo qayb ka ahayd qorshe lagu ballaarinayo dekadda ayaa keentay in Mareykanku uu ku e...

  Dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa hadda ku jirta xilli xasaasi ah oo ay isku dayeyso inay la qabsato culeysyo dhaqaale oo soo kordhay ka dib markii ay dowladda Mareykanka go'aan ku gaartay inay dhimis iyo hakad ku sameyso kaalmooyinkii muhiimka ahaa ee ay siin jirtay dalka. Wasiiru-dowlaha Arrimaha Dibadda Soomaaliya, Cali Cumar oo loo yaqaanno Cali Balcad, ayaa xaqiijiyay in isbeddelkan uu saameyn muuqata ku yeeshay hannaanka dhaqaalaha iyo mashaariicda horumarineed, balse waxa uu adkeeyay in Soomaaliya ay hadda ku jirto geedi-socod ay kula qabsanayso xaqiiqadan cusub ee dhalatay. Sababaha ka dambeeya go’aanka Mareykanka Go’aanka ka soo baxay Washington ee lagu dhimay deeqaha ayaa yimid ka dib markii Mareykanku uu dib-u-eegis ballaaran ku sameeyay barnaamijyada kaalmooyinka ee uu siiyo dalalka caalamka, gaar ahaan kuwa ku yaalla gobollada ay colaaduhu ka jiraan. Sababaha keenay hakadkan ayaa sidoo kale loola xiriiriyay walaac ay dowladda Mareykanka ka muujisay qaabka loo maare...

  ISLAMABAD – Toddobaadkan, xiriirka faca weyn ee ka dhexeeya Soomaaliya iyo Pakistan ayaa qaaday tallaabo hore u qaad ah ka dib markii magaalada Islamabad lagu kala saxiixday heshiisyo muhiim ah oo saameyn doona amniga, socdaalka, iyo iskaashiga labada dal. Booqashadan oo ah tii ugu horreysay ee heer wasiir ah muddo soddon iyo shan sano ah, waxay calaamad u tahay dib u soo noolaanshaha xiriirka istiraatiijiga ah ee labada qaran iyadoo loo marayo is-faham dhinacyo badan taabanaya. Heshiiska Fiisaha iyo Diblomaasiyadda Madaxweynaha Pakistan, Asif Ali Zardari, oo uu weheliyo Wasiirka Arrimaha Gudaha Soomaaliya, Cali Yuusuf Cali Xoosh, ayaa goobjoog ka ahaa saxiixa heshiis taariikhi ah oo lagu baabi’iyay fiisaha dadka wata baasaboorka diblomaasiga ah. Heshiiskan ayaa fududeynaya dhaqdhaqaaqa madaxda iyo diblomaasiyiinta labada dhinac, isagoo meesha ka saaraya caqabadaha maamul ee hor istaagi kara wadahadallada joogtada ah iyo xoojinta xiriirka caalamiga ah ee ka dhex dhaxeeya labada ...

  Waji Cusub oo ku saabsan Difaaca Qaranka iyo Ilaalinta Sharafta dalka Xilli ay isbeddello xooggan ku yimaadeen isbeheysiga juquraafi-siyaasadeed ee Geeska Afrika, Soomaaliya waxay billowday inay xariiqdo marin cad oo aan la dhaafi karin. Wasiirka Gaashaandhigga, Axmed Macallin Fiqi, ayaa si cad u sheegay in madax-bannaanida qaranku aysan ahayn wax gorgortan laga geli karo, isagoo muujiyay isbeddel weyn oo ku yimid qaabka ay dalku ula macaamiilaan quwadaha gobolka iyo kuwa caalamka. Isagoo ka hadlayay Shirka iyo Bandhigga Caalamiga ah ee Difaaca Badaha ee Dooxa (DIMDEX) 2026, Wasiir Fiqi wuxuu diray farriin ku aaddan awoodda dowladda federaalka. Wuxuu carrabka ku adkeeyay inay dhammaatay xilligii dibloomaasiyadda dhabarka dambe, isagoo si gaar ah u xusay go’aanka dowladda ee lagu laalay heshiisyadii lala lahaa Imaaraadka Carabta. Tallaabadan ayaa timid ka dib markii Muqdisho ay ku tilmaamtay falalkaas kuwo si toos ah ugu xad-gudbay wadajirka dhuleed ee dalka. Fiqi wuxuu ku adkeeya...

  Inkastoo dunidu ay aaminsaneyd in xabad-joojin jilicsan ay Yemen isku hayso, bishii Janaayo 2026 ayaa burburisay rajadaas. Magaalada dekeda ah ee Mukalla ee Koonfurta, oo mar ahaan jirtay meel ka nabdoon jiidaha dagaalka ee waqooyiga, ayaa hadda gubanaysa.  Duulaanka Sacuudiga ee Koonfurta Yemen  ayaa si dhab ah u furay bog cusub oo dagaalka ah, isagoo badalay xulafadii hore oo beegsanaya saaxiibadiisii hore. Tani ma ahan oo kaliya dagaal ka dhan ah Xuutiyiinta; waa duulaan toos ah oo militari oo lagu qaaday Koonfurta, waxaana qiimaha bixinaya dadka rayidka ah. Iyadoo beesha caalamku ay indhaha ka laabanayso, cunaqabataynta bini'aadamnimo ayaa sii xumeynaysa xaaladda dadka ugu nugul. Go'doominta Gaajada: Hubka Dagaalka Laga soo bilaabo horraantii 2026, xogta la helay waa mid aan la inkiri karin:  in ka badan 17 milyan oo qof oo ku nool Yemen ayaa wajahaya cunto yari ba'an . Tani ma ahan masiibo dabiici ah; waa masiibo uu bani'aadamku sameeyay oo ay wadaan xannibaa...