Maanta Media

  Diidmada laga keenay Tel Aviv 17kii Juun, 2026, Wasiirka Difaaca Somaliland Maxamed Yuusuf Cali ayaa u sheegay Reuters in Ma jirto joogitaan militari oo Israa'iil ay ku leedahay Somaliland, mana jiraan wax wadahadal ah oo ku saabsan saldhig militari oo Israa'iil ay ka sameysaneyso dhulkaas. Beeninta waa mid aan mugdi ku jirin. Waxa ka dhigaya mid xiiso leh falanqayn ahaan meesha laga soo jeediyay: iyadoo lagu jiro shir ganacsi oo ka dhacay Tel Aviv, intii uu socday booqashadii rasmiga ahayd ee ugu horreysay ee Madaxweynaha Somaliland Cabdiraxmaan Maxamed Cabdullaahi uu ku tagay Israa'iil ka dib markii Israa'iil ay aqoonsatay Somaliland inay tahay dowlad madax-bannaan bishii Diseembar 2025. Cali wuxuu xaqiijiyay in Israa'iil ay tababar siiso ciidamada militariga iyo booliiska Somaliland, laakiin wuxuu ku tilmaamay wararka ku saabsan wadahadallada saldhigga "warar been abuur ah" iyo "sheegashooyin aan sal lahayn." Safiirka Israa'iil ee Somali...

  Qorshaha Israa’iil ay saldhig kaga dhisato Somaliland waa khatar ku socota xasilloonida gobolka.    Dawladda Federaalka ah waxay si sax ah u difaacday madax-bannaanideeda, iyadoo diidday in dhulka Soomaaliya loo isticmaalo oggolaansho la’aan. Tallaabadan waxay halis u tahay inay Geeska Afrika ku jiiddo colaado caalami ah oo uusan xamili karin.                                                     Soomaaliya oo ka Digtay Qorshe Kasta oo Israa’iil Saldhig kaga dhisato Somaliland. Maxay tahay sababta saldhigga Israa’iil ee Berbera uu khatar u ku yahay qarannimada Soomaaliya? Waxaan aaminsanahay in xarunta la qorsheeyay ee u dhow dekedda Berbera ay tahay "miino" siyaasadeed oo saameyn doonta gobolka. Wasiirka Soomaaliya, Cali Cumar, wuxuu si cad u sheegay in Muqdisho aysan oggolaan doonin in dhulkeeda loo isticmaalo "isku dhacyo dibadda ah." S...

  Cabsida Jabuuti ee ku aaddan Saldhigga Israa’iil ee Somaliland Xukuumadda Jabuuti ayaa markii ugu horreysay si cad uga hadashay walaaca ay ka qabto wararka sheegaya in dowladda Israa’iil ay qorsheynayso inay saldhig milatari ka dhisato deegaannada Somaliland. Tallaabadan ayaa loo arkaa mid si weyn u beddeli karta isu-dheelitirka awoodda ee gobolka Geeska Afrika, gaar ahaan xilli ay horayba u jireen loolan xooggan oo dhanka diblomaasiyadda iyo milatariga ah oo u dhexeeya quwadaha caalamka ee ku tartamaya gacan ku haynta marin-biyoodka muhiimka ah ee Badda Cas iyo marinka Bab al-Mandab. Khatarta ku Wajahan Nabadda Gobolka Masuuliyiinta sare ee Jabuuti ayaa tilmaamay in joogitaanka milatari ee Israa’iil ee gobolka uu keeni karo xiisado cusub oo aan loo baahneyn, iyadoo la ogyahay in Jabuuti ay martigeliso saldhigyo dhowr ah oo ay leeyihiin quwadaha waaweyn ee adduunka sida Mareykanka, Shiinaha, iyo Faransiiska. Waxay sheegeen in tallaabadan ay Somaliland qaaday ay khatar ku tahay na...

Muuqaalka istaraatiijiyadeed ee Geeska Afrika ayaa markale isbeddel weyn laga dareemayaa, iyadoo Dawladda Federaalka Soomaaliya ay qaadday tillaabo geesinnimo leh oo ay ku adkaynayso xiriirka kala dnexeeya dalka Maraykanka. Iyada oo ujeeddadu tahay in la xaqiijiyo madax-bannaanida dalka iyo in la xakameeyo dhaqdhaqaaqyada ka baxsan gacanta dawladda, Muqdisho ayaa si rasmi ah ugu soo bandhigtay Washington in dib loo cusboonaysiiyo heshiiskii milateri ee taariikhiga ahaa ee dhacay 1980-kii. Heshiiskan, oo markii hore oggolaanayay in ciidanka Maraykanku isticmaalaan dekedaha iyo madaarrada Soomaaliya, ayaa hadda dib loo soo nooleeyay xilli loolanka dhinaca badda ee gobolka uu gaaray meeshii ugu sarraysay. Tillaabadan ayaa farriin cad u ah beesha caalamka in dawladda dhexe ay tahay awoodda kaliya ee sharciga ah ee geli karta heshiisyo caalami ah oo ku saabsan difaaca dalka. Ka Jawaabista Dalabka Hargeysa Dhaqdhaqaaqan dublamaasiyadeed ayaa loo arkaa jawaab toos ah oo lala beegsaday horumar...

Madaxweynaha dalka Turkiga, Recep Tayyip Erdogan, ayaa markii ugu horreysay si faahfaahsan uga hadlay go’aanka ay dowladda Israa’iil ku aqoonsatay gobolka Somaliland inuu yahay dal madax-bannaan. Isagoo ku sugan magaalada Addis Ababa, halkaas oo uu kulan kula yeeshay Ra’iisul Wasaaraha Itoobiya Abiy Ahmed, Erdogan ayaa caddeeyey in tallaabadan aysan wax faa’iido ah u lahayn Soomaaliya, Somaliland, iyo guud ahaan xasilloonida gobolka Geeska Afrika. Madaxweynuhu wuxuu tilmaamay in Turkigu u arko tallaabadan mid carqalad ku ah midnimada iyo madax-bannaanida dowladda Federaalka Soomaaliya, isagoo ku baaqay in xalka dhibaatooyinka gobolka ay ka dhex dhashaan waddamada deriska ah halkii ay faragelin shisheeye horseedi lahayd. Faragelinta Shisheeye iyo Amniga Geeska Afrika Erdogan ayaa ka digay in Geeska Afrika loo beddelo goob ay ku loolamaan quwadaha dibadda, isagoo carrabka ku adkeeyey in aqoonsiga hal dhinac ah ee Israa’iil uu kicin karo xiisado cusub oo ammaan iyo kuwo diblomaasiyadeed. ...

Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya, Mudane Xasan Sheekh Maxamuud, ayaa shaaca ka qaaday istiraatiijiyad cusub oo ka kooban saddex qaybood oo loogu talagalay in lagu buriyo aqoonsiga ay dowladda Israa'iil siisay maamulka Somaliland. Madaxweynaha oo wareysi gaar ah siiyay warbaahinta Asharq Al-Awsat, ayaa caddeeyay in dowladdiisu ay si dhow ula shaqaynayso xulafada uu hoggaaminayo Sucuudi Carabiya si loo difaaco madax-bannaanida iyo midnimada dhuleed ee Soomaaliya. Tallaabadan ayaa qayb ka ah dadaallo dublomaasiyadeed oo looga soo horjeedo waxa uu Madaxweynuhu ku tilmaamay xadgudub ka dhan ah sharciga caalamiga ah iyo nidaamka Midowga Afrika ee ku aaddan dhowrista xuduudaha dhaxalka ah. Iskaashiga Soomaaliya iyo Sucuudiga ee ilaalinta madax-bannaanida qaranka Qayb ka mid ah qorshahan ayaa ah in la mideeyo mowqifka dalalka Carabta, Islaamka, iyo Afrika si looga hortago saameynta aqoonsigan uu ku yeelan karo xasilloonida gobolka. Madaxweyne Xasan Sheekh ayaa ammaanay door...

 Isbeddel weyn oo dhanka diblomaasiyadda ah oo ka dhacay Geeska Afrika, Somaliland ayaa hadda si firfircoon u qorsheynaysa inay xoojiso xiriirka ganacsi iyo maalgashi ee ay la leedahay Israa'iil. Tallaabadan ayaa timid ka dib markii Israa'iil ay noqotay dalkii ugu horreeyay ee si rasmi ah u aqoonsada madax-bannaanida Somaliland dhammaadkii bishii Diseembar. Madaxweynaha Somaliland, Cabdiraxmaan Maxamed Cabdullaahi (Cirro), ayaa muujiyay rajo weyn oo ku aaddan mustaqbalka xiriirkan laba-geesoodka ah, isagoo xusay in deegaanku diyaar u yahay inuu albaabada u furo khibradda iyo caasimadda Israa'iil. Isagoo ka hadlayay Shirka Dawladaha Adduunka ee ka dhacay Dubai, madaxweynaha ayaa hoosta ka xariiqay in inkastoo heshiis rasmi ah oo dhaqaale uu wali socdo, haddana labada dhinac ay ka shaqaynayaan iskaashi beddeli kara muuqaalka dhaqaale ee gobolka. Kheyraadka Dihan iyo Tiknoolajiyada Casriga ah Nuxurka heshiiskan suurtagalka ah ayaa ku qotoma is-dhaafsiga hantida dabiiciga ah ee...

  Madaxa sirdoonka Itoobiya, Redwan Hussein, ayaa socdaal aan hore loo shaacin ku tegay magaalada Muqdisho maalintii Talaadada. Booqashadan heerka sare ah ayaa ku soo aadaysa xilli xasaasi ah oo ay gobolka Geeska Afrika ka jiraan isbeddello xawli ah iyo loolan dhanka madax-bannaanida ah. Farriin ka timid Addis Ababa Redwan Hussein, oo ah agaasimaha guud ee adeegga sirdoonka iyo nabad-sugidda qaranka Itoobiya (NISS), ayaa kula kulmay Madaxweynaha Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud, madaxtooyada Villa Somalia. Sida ay werisay Garowe Online , Hussein wuxuu siday farriin gaar ah oo ka timid Ra'iisul Wasaaraha Itoobiya Abiy Ahmed. In kasta oo aan nuxurka farriinta dadweynaha loo soo bandhigin, waqtiga ay booqashadu ku soo aadday ayaa muujinaysa isku-day lagu maareynayo saamaynta ka dhalatay aqoonsigii dhowaan dhacay. Kulanka ka dib, Hussein wuxuu sidoo kale wadahadallo la yeeshay dhiggiisa Soomaaliya, Mahad Salaad, oo ah agaasimaha hay'adda NISA. Saamaynta Aqoonsiga Israa’iil ee Soma...

  12kii Febraayo 2025 , Madaxweynaha Somaliland Abdirahman Mohamed Abdillahi Irro ayaa kulan muhiim ah la qaatay Madaxweyne ku-xigeenka iyo Ra’iisul Wasaaraha Imaaraadka, Sheikh Mohammed bin Rashid Al Maktoum , iyadoo kulankaasi ka dhacay Shirweynaha Dawladaha Caalamiga ah ee Dubai. Booqashadan waxay muujinaysaa horumarka xiriirka sii xoogaysanaya ee ka dhaxeeya Somaliland iyo Imaaraadka , waxaana lagu falanqeeyay arrimo muhiim ah sida iskaashiga dhaqaalaha , amaanka gobolka , iyo horumarinta kaabayaasha . Xoojinta Xiriirka Dhaqaalaha iyo Amniga Badda Kulanka dhexmaray labada hogaamiye ayaa si gaar ah diiradda loo saaray iskaashiga dhaqaalaha . Madaxweyne Irro ayaa soo jeediyay in la sii xoojiyo iskaashiga labada dal, gaar ahaan dhanka horumarinta kaabayaasha iyo ganacsiga , iyadoo ay muhiim tahay taageerada Imaaraadka ee Dekedda Berbera , taasoo noqotay xarun muhiim u ah ganacsiga Bariga Afrika. Dekeddaas, oo Imaaraadka ku maalgeliyey heshiis dhan $442 milyan oo lagu saxiixay...

  Madaxweynaha Somaliland, Mudane Cabdiraxmaan Cirro, ayaa booqasho rasmi ah ku tagay Imaaraadka Carabta, isagoo diiradda saaray sidii loo xoojin lahaa maalgashiga Dekedda Berbera iyo mashruuca Berbera Corridor. Safarkan ayaa imanaya xilli maamulka cusub ee Somaliland dib u eegayo heshiisyadii hore ee la xiriiray dekedda iyo kaabayaasha dhaqaalaha ee gobolka, si loo hubiyo in heshiisyadaasi ay si waxtar leh ugu adeegaan qaranka iyo bulshada. Dekedda Berbera iyo Berbera Corridor ayaa muhiim u ah horumarinta dhaqaalaha Somaliland iyo xoojinta isku xirka gobolka Geeska Afrika. Mashaariicdan ayaa Somaliland ka dhigaya xarun ganacsi oo muhiim ah, maadaama ay fududeynayaan isku socodka badeecadaha iyo ganacsiga caalamiga ah. Madaxweynaha ayaa intii uu ku sugnaa Imaaraadka la kulmay saraakiil sar-sare iyo ganacsato, si loo abuuro iskaashi waara oo kor u qaadi doona maalgashiga iyo fursadaha ganacsi ee ka jira gobolka. Safarka Madaxweyne Cabdiraxmaan Cirro wuxuu sidoo kale u taagan yahay a...

  Itoobiya, oo ah dal ku yaalla Geeska Afrika balse aan lahayn marin badeed tan iyo 1993-kii markii Eritrea ay noqotay dal madax bannaan, ayaa muddo dheer u aragtay helitaanka badweynta mid ka mid ah ujeeddooyinkeeda istiraatiijiyadeed ee ugu muhiimsan. Hadda, hawshan oo hore u ahayd mid muran dhaliyay ayaa u muuqata mid si nabad ah u socda oo waxtar u leh dhammaan dhinacyada ay quseyso, sida uu sheegay Fethi Mahdi, Guddoomiye Ku-xigeenka Guddiga Joogtada ah ee Arrimaha Xiriirka Dibadda iyo Nabadda ee Baarlamaanka Itoobiya, mar uu la hadlayay Wakaaladda Wararka Itoobiya (ENA). Taariikhda iyo Muhiimadda Istaraatiijiyadeed Helitaanka badda ayaa ah arrin muhiim u ah Itoobiya, maadaama ay tahay dalka labaad ee ugu dadka badan Afrika, isla markaana ah mid ka mid ah kuwa dhaqaalahooda ugu kobaca badan qaaradda. Tan iyo markii ay lumisay marin badeedkeedii, Itoobiya waxay ku tiirsaneyd dekedaha dalalka deriska ah sida Jabuuti, Somaliland, iyo Eritrea si ay u maareyso ganacsigeeda caalamig...