Macluushii sanadkii hore ka dhacday Soomaaliya ayaa la sheegay in ay ku dhinteen 43,000 oo qof.

Warbixin dhawaan la soo saaray ayaa lagu sheegay in abaartii ugu dheeraatay ee soo marta taariikhda Soomaaliya ay sababtay dhimashada dad lagu qiyaasay 43,000 oo qof, kuwaas oo kala bar loo malaynayo in ay ahaayeen carruur da’doodu ka yar tahay shan sano jir. Waa markii ugu horreysay oo la xaqiijiyo tirada dhimashada ee abaarta baahsan ee baabi’inaysa Geeska Afrika.

Waxaa la saadaalinayaa in inta u dhaxaysa 18,000 iyo 34,000 oo qof ay dhiman doonaan qaybta hore ee sanadkan. "Dhibaatada hadda jirta waa mid aad u fog," ayaa lagu yiri warbixinta ay daabacday Isniintii Hay'adda Caafimaadka Adduunka iyo hay'adda Qaramada Midoobay u qaabilsan carruurta oo ay fulisay Iskuulka Nadaafadda iyo Daawada Kulaalaha ee London.

Sare u kaca qiimaha cunnada adduunka oo dhan iyo iskahorimaadka Ukraine ayaa sii xumeynaya dhibaatada gaajada iyadoo Soomaaliya, Itoobiya, iyo Kenya, oo deris la ah, ay ku jiraan xilli roobaadkii lixaad oo xiriir ah oo aan lagu guuleysan. Horaantii sanadkan, Qaramada Midoobay iyo xulafadeeda waxay sheegeen in hadda aysan sii saadaalin karin ku dhawaaqista macluusha Soomaaliya ilaa hadda, balse weli waxay xaaladda ku tilmaameen mid aad u daran, iyadoo in ka badan 6 milyan oo qof ay gaajaysan yihiin.

Macaluul waxaa lagu gartaa cunto yari aad u daran iyo heer aad u sarreeya oo u dhintaan nafaqo-xumo ama macaluul toos ah oo ay u sii dheer tahay cudurrada sida daacuunka. Marka lagu dhawaaqo macaluul rasmi ah, cadaymo ayaa muujinaya in in ka badan shan meelood meel qoysaska ay haysato cunto yari aad u daran, in ka badan 30% carruurta ayaa la soo darsay nafaqo darro aad u daran, in ka badan laba qof 10,000kiiba ay naftooda waayaan maalin kasta.

Xiriiriyaha Qaramada Midoobay ee Soomaaliya, Adam Abdelmoula, ayaa Isniintii u sheegay wariyeyaasha in ay weli jirto khatar macaluul ah. Sanadkan, qaar ka mid ah mas’uuliyiinta hay’adaha samafalka iyo deegaanka ayaa soo saaray digniino sheegaya in heerarku ay ka daran yihiin macluushii Soomaaliya ee 2011, taasoo sababtay dhimashada rubuc milyan.

Francesco Checchi, oo ah bare wax ka dhiga kuliyadda nadaafadda iyo daweynta kulaalayaasha ee London, ayaa saxafiyiinta u sheegay in tirada dhimashadu ay kor u sii kacayso marka uu sanadkan sii dhamaanayo. Deegaanada ugu daran ee ay dhibaatada ka jirto ayaa ah Koonfur Galbeed Soomaaliya ee Bay iyo Bakool iyo sidoo kale dad u soo barakacay magaalada Muqdisho.

Xaalada cakiran ee hadda taagan oo ay sii dheertahay is bedelka cimilada iyo amni darada Soomaaliya oo dagaal kula jirta kooxda Al-Qaacida ee Bariga Afrika ee Al-Shabaab, malaayiin xoolo ah ayaa ku le’day. Tiradii ugu badnayd ee 3.8 milyan oo qof, sida ay sheegtay hay'adda socdaalka ee Qaramada Midoobay, ayaa barakacay.

Marka loo eego qiimeynta haqab-beelka cuntada ee la daabacay bishii hore, waxay u badan tahay in 500,000 oo carruur ay hayso nafaqo-xumo ba'an Soomaaliya sannadkan. Qaar badan oo ka mid ah saraakiisha bini'aadantinimada ayaa ku andacoonaya in dunidu ay meel kale u soo jeesatay xilligan.

Bishii Janaayo, safiirka Mareykanka ee Qaramada Midoobay, Linda Thomas-Greenfield, ayaa waxaa warbixin siisay xiriiriyaha Qaramada Midoobay ee Muqdisho. "Qaar badan oo ka mid ah deeq-bixiyeyaasha dhaqanka ayaa gacmahooda dhaqday oo diiradda saaray Ukraine," ayay ku wargelisay.