Skip to main content

Follow

Wararka Maanta

Xiisadda Iiraan iyo Saameynta Marinka Hormuz ee Ganacsiga Caalamka

  Xiisadda Marinka Hormuz: Sida Tallaabooyinka Iiraan u Saameyn Karaan Ganacsiga iyo Amniga Caalamiga ah Marinka Hormuz waa mid ka mid ah marinnada badda ee ugu muhiimsan dhaqaalaha caalamka. Wuxuu isku xiraa Gacanka Faaris iyo Gacanka Cumaan, isaga oo muhiim u ah isu-socodka shidaalka, gaaska dabiiciga ah iyo badeecadaha kale ee caalamka. Sidaas darteed, tallaabo kasta oo Iiraan la xiriirta oo saameyn ku yeelata xorriyadda maraakiibta ayaa yeelan karta cawaaqib dhaqaale iyo mid amni oo ka baxsan Bariga Dhexe. Sannadka 2026, Midowga Yurub wuxuu qaaday tallaabooyin sharci iyo diblomaasiyadeed oo la xiriira ilaalinta xorriyadda maraakiibta ee Marinka Hormuz. Tallaabooyinkani waxay muujinayaan in arrimaha la xiriira Iiraan aysan ku koobnayn siyaasadda gobolka, balse ay si toos ah u taaban karaan ganacsiga caalamiga ah, amniga badda iyo danaha dhaqaale ee dalalka Yurub iyo kuwa kale. Golaha Midowga Yurub ayaa faahfaahin ka bixiyay isbeddelka qaab-dhismeedka cunaqabateynta bishii May 2...

Macluushii sanadkii hore ka dhacday Soomaaliya ayaa la sheegay in ay ku dhinteen 43,000 oo qof.

Macluushii sanadkii hore ka dhacday Soomaaliya ayaa la sheegay in ay ku dhinteen 43,000 oo qof.
Warbixin dhawaan la soo saaray ayaa lagu sheegay in abaartii ugu dheeraatay ee soo marta taariikhda Soomaaliya ay sababtay dhimashada dad lagu qiyaasay 43,000 oo qof, kuwaas oo kala bar loo malaynayo in ay ahaayeen carruur da’doodu ka yar tahay shan sano jir. Waa markii ugu horreysay oo la xaqiijiyo tirada dhimashada ee abaarta baahsan ee baabi’inaysa Geeska Afrika.

Waxaa la saadaalinayaa in inta u dhaxaysa 18,000 iyo 34,000 oo qof ay dhiman doonaan qaybta hore ee sanadkan. "Dhibaatada hadda jirta waa mid aad u fog," ayaa lagu yiri warbixinta ay daabacday Isniintii Hay'adda Caafimaadka Adduunka iyo hay'adda Qaramada Midoobay u qaabilsan carruurta oo ay fulisay Iskuulka Nadaafadda iyo Daawada Kulaalaha ee London.

Sare u kaca qiimaha cunnada adduunka oo dhan iyo iskahorimaadka Ukraine ayaa sii xumeynaya dhibaatada gaajada iyadoo Soomaaliya, Itoobiya, iyo Kenya, oo deris la ah, ay ku jiraan xilli roobaadkii lixaad oo xiriir ah oo aan lagu guuleysan. Horaantii sanadkan, Qaramada Midoobay iyo xulafadeeda waxay sheegeen in hadda aysan sii saadaalin karin ku dhawaaqista macluusha Soomaaliya ilaa hadda, balse weli waxay xaaladda ku tilmaameen mid aad u daran, iyadoo in ka badan 6 milyan oo qof ay gaajaysan yihiin.

Macaluul waxaa lagu gartaa cunto yari aad u daran iyo heer aad u sarreeya oo u dhintaan nafaqo-xumo ama macaluul toos ah oo ay u sii dheer tahay cudurrada sida daacuunka. Marka lagu dhawaaqo macaluul rasmi ah, cadaymo ayaa muujinaya in in ka badan shan meelood meel qoysaska ay haysato cunto yari aad u daran, in ka badan 30% carruurta ayaa la soo darsay nafaqo darro aad u daran, in ka badan laba qof 10,000kiiba ay naftooda waayaan maalin kasta.

Xiriiriyaha Qaramada Midoobay ee Soomaaliya, Adam Abdelmoula, ayaa Isniintii u sheegay wariyeyaasha in ay weli jirto khatar macaluul ah. Sanadkan, qaar ka mid ah mas’uuliyiinta hay’adaha samafalka iyo deegaanka ayaa soo saaray digniino sheegaya in heerarku ay ka daran yihiin macluushii Soomaaliya ee 2011, taasoo sababtay dhimashada rubuc milyan.

Francesco Checchi, oo ah bare wax ka dhiga kuliyadda nadaafadda iyo daweynta kulaalayaasha ee London, ayaa saxafiyiinta u sheegay in tirada dhimashadu ay kor u sii kacayso marka uu sanadkan sii dhamaanayo. Deegaanada ugu daran ee ay dhibaatada ka jirto ayaa ah Koonfur Galbeed Soomaaliya ee Bay iyo Bakool iyo sidoo kale dad u soo barakacay magaalada Muqdisho.

Xaalada cakiran ee hadda taagan oo ay sii dheertahay is bedelka cimilada iyo amni darada Soomaaliya oo dagaal kula jirta kooxda Al-Qaacida ee Bariga Afrika ee Al-Shabaab, malaayiin xoolo ah ayaa ku le’day. Tiradii ugu badnayd ee 3.8 milyan oo qof, sida ay sheegtay hay'adda socdaalka ee Qaramada Midoobay, ayaa barakacay.

Marka loo eego qiimeynta haqab-beelka cuntada ee la daabacay bishii hore, waxay u badan tahay in 500,000 oo carruur ay hayso nafaqo-xumo ba'an Soomaaliya sannadkan. Qaar badan oo ka mid ah saraakiisha bini'aadantinimada ayaa ku andacoonaya in dunidu ay meel kale u soo jeesatay xilligan.

Bishii Janaayo, safiirka Mareykanka ee Qaramada Midoobay, Linda Thomas-Greenfield, ayaa waxaa warbixin siisay xiriiriyaha Qaramada Midoobay ee Muqdisho. "Qaar badan oo ka mid ah deeq-bixiyeyaasha dhaqanka ayaa gacmahooda dhaqday oo diiradda saaray Ukraine," ayay ku wargelisay.

Comments

Maant iyo Soomaaliya

Turkish Bank Opens First Foreign Branch in Somalia: A Milestone for Economic Growth

In a significant development for the East African nation, the Central Bank of Somalia (CBS) announced on Sunday that Ziraat Katilim Bank of Turkey has established its presence by opening a branch in Mogadishu. This marks a historic occasion as the Turkish financial institution becomes the first international bank to operate in Somalia in over half a century. The establishment of Somalia's first foreign bank branch has the potential to bring about a positive transformation in the country's financial sector. This transformation is expected to result from increased economic opportunities and expanded trade relations between Somalia and its international partners. "The new branch of Ziraat Katilim Bank in Somalia is expected to offer a wide range of corporate banking services to businesses, international institutions, and development partners," stated the Central Bank of Somalia in a press release issued in Mogadishu. The journey to this milestone began in 2022 when the C...

Europe’s Message Is Clear: Tolerance Cannot Be a Cover for Extremism

  Today’s demonstrations across Berlin, London, and Paris sent a message louder than any political statement: Europeans are no longer willing to watch their societies drift toward instability under the banner of “tolerance.” The crowds that filled the streets were not driven by hatred or exclusion — they were driven by a simple demand that every government should take seriously: security first. For years, extremist networks — especially the Muslim Brotherhood — have learned how to operate behind the shield of religious discourse. They present themselves as community leaders, activists, or “voices of the marginalized,” all while pushing agendas that undermine national cohesion, exploit public freedoms, and create parallel societies. Europe’s mistake was assuming these groups were harmless. But as today’s protests showed, citizens have learned the truth the hard way. They’ve watched radical narratives spread in schools and community centers, foreign-funded networks penetrate local ...

Somalia's Prime Minister Calls for Unity in Countering Extremism

In a significant move to address the ongoing security challenges in Somalia, Prime Minister Hamsa Abdi Barre has taken the initiative to engage clerics and religious leaders in the fight against extremist ideologies. The Prime Minister inaugurated a conference in Mogadishu, emphasizing the critical role of clerics in promoting peace, reconciliation, and countering extremist ideologies within the nation. During the conference, Prime Minister Barre stressed the importance of collaboration between the government, intellectuals, clerics, and the people to address the various challenges facing Somalia. He highlighted the pivotal role that clerics and Imams play in raising public awareness and countering the extremist narratives propagated by groups like al-Shabaab and ISIS in the region. "I urge you to engage in reconciliation, stabilization, state-building, and the finalization of the constitution," Prime Minister Barre stated, highlighting the government's achievements in co...

Somalia Unites Against al-Shabaab: Government and Scholars Join Forces

In a significant development at the Presidential Palace in Mogadishu, Somali President Hassan Sheikh Mohamud met with a group of religious experts on Friday to discuss the ongoing conflict against the extremist group al-Shabaab. The President expressed gratitude to the scholars for their support in the government's efforts against what he referred to as the adversaries of Islam and Somalia. President Mohamud emphasized the scholars' crucial role as inheritors of Somalia's esteemed religious legacy. He urged them to utilize their expertise and influence to combat the radical ideology of al-Shabaab, which he described as rooted in ignorance and violence. Responding to the president's call, the religious experts declared their solidarity with the government's mission to fight al-Shabaab and restore stability to the country. Condemning the crimes committed by the extremist group, the scholars asserted that such activities are contrary to the teachings of I...

Privacy Policy