Todobo ka tirsan Al-Shabaab oo ka baxsanaya Soomaaliya oo gacanta ku dhigay ciidamada ammaanka.

Todobo xubnood oo ka tirsan al-Shabaab oo xiriir la leh dalalka Tanzania iyo Ethiopia ayaa waxaa xabsiga u taxaabay saraakiisha ammaanka ee maamul goboleedyada Gaarisa iyo Wajeer ka dib markii ay si dhuumaaleysi ah ku soo galeen dalka Soomaaliya ka dib weerarrada daba dheeraaday ee ka dhanka ah ururkaasi ee Soomaaliya.

Al-Shabaab ayaa hadda waxaa dagaal kula jira ciidamada nabad sugidda Soomaaliya ee ku sugan gobollada dhexe iyo koonfurta Soomaaliya oo ay saldhigyo ku lahaayeen. Dagaalyahanada ka soo kala jeeda Kenya, Tanzania iyo Ethiopia ee xiriirka la leh kooxdan ayaa la ogaaday inay baxsadaan si aan loo dilin.

Adeegga Bilayska Qaranka ayaa 38-jir u dhashay Tanzanian Baraka Yuusuf bishii Nofembar 2022-kii isagoo isku dayayay inuu ka baxsado Soomaaliya gudaha Liboi, ee gobolka Gaarisa. Isaga iyo saddex kale oo ka tirsan al-Shabaab oo u dhashay Kenya oo ay u suurtagashay in ay ka baxsadaan shabkada booliska, si sharci darro ah ayuu ku soo galay qaranka.

Iyadoo la kordhinayo ilaalinta xuduudka Kenya iyo Soomaaliya, si isha loogu hayo dhaq dhaqaaq kasta oo suurtagal ah, ayaa boolisku waxay baacsanayaan saddexdaasi qof, waxayna shacabka waydiinayaan xog kasta oo gacan ka geysan karta soo qabashada dadkaasi.

Shan Itoobiyaan ah ayaa sidoo kale isku mar la xiray markii ay ka soo carareen ururka xagjirka ah ee Kenya, iyagoo sabab uga dhigay deegaan halis ah. Shanta qof oo kala ah Nuur Cismaan Chawo, Suleymaan Kaduu Shaale, Maxamed Cabdulqaadir Jibich, Ridwaan Xaaji Cabdulbaasir, iyo Anwar Jamaal Xaajiwadow, waxa ay qirteen ilaaladii la socotay in ay ka dagaallameen gobollo kala duwan oo Soomaaliya ka tirsan, kaddib markii loo soo xulay in ay qortaan, kadibna loo daabulo halkaas. tababarka.

Xogta ay heleen dableyda la soo qabtay ayaa ah mid booliska ka caawineysa hagaajinta ilaalinta xuduudaha, gaar ahaan waddooyinka iyo goobaha ay u badan tahay inay isku dayaan inay qaranka soo galaan. Sida ay sheegayaan warbixino kale oo wareysi ah, qaar ka mid ah dagaalyahannada ayaa loo ballan qaaday abaalmarin lacageed oo dhan 20,000 Sh.

Waxay ku andacoodeen in intii ay Soomaaliya joogeen ay kooxda argagixisada u hanjabtay oo ay ku qasbeen inay la joogaan. James Kianda oo ah guddoomiyaha gobolka Waqooyi Bari ayaa intaa ku daray in ciidamo badan oo ka kala socda qeybaha kala duwan ay u direen ilaalinta xuduudaha, dowladdana ay si joogta ah ula socoto xaaladda Soomaaliya.

Laamaha ammaanka, ayuu ku andacooday, inay ka warqabaan in argagixisadu ay dib uga soo celinayaan Somaliya oo ay ku dhuumaaleysanayaan dadka deegaanka. Korodhka ayaa laga yaabaa in uu ka dhashay waxa loo malaynayo in ay tahay jawi shaqo oo cadaawad ah taas oo caqabad ku ah dadka aan Soomaalida ahayn in ay shaqeeyaan.

Sida uu sheegay, qaar badan oo ay xireen ciidamada ammaanku waxa ay qirteen in lagu khiyaameeyay in ay u safraan Soomaaliya iyaga oo sheeganaya rajo shaqo oo faa'iido badan leh. Waxay la yaabeen markii ay ogaadeen, si kastaba ha ahaatee, in xagjiriintu ay ku qasbeen inay galaan tababar laba sano ah oo loo baahnaa markii ay yimaadeen.

Kuwo kale waxay ku andacoonayaan in lagu sasabay iyagoo helay hadiyado qaali ah iyo xawaaladaha taleefanadooda gacanta. In ka badan 50-dhalinyaro ah ayaa loo malaynayaa in ay ka soo baxsadeen xarumaha halista ah ee ay kooxdan argagixisadu ku tababarto iyo goobaha firfircoon ee Soomaaliya, waxaana loo badinayaa in ay weli ku sugan yihiin gudaha dalka.

Sida uu sheegay Kianda, guulihii ugu dambeeyay ee ciidamada xoogga dalka Soomaaliyeed ay kula wareegeen gacan ku heynta deegaanka Aadan Yabaal oo ka tirsan gobolka Shabeellaha Dhexe ee waqooyiga magaalada Muqdisho, horayna ay uga talinayeen Al-Shabaab waxay muujineysaa in iyaga (maleeshiyada) ay luminayaan. dagaalan.